Çiçekler ve renkler. Bu iki harikulade şey, yeryüzünde insanoğluna sunulan en harika varlıklardandır. Çiçekler, zarafetleri ve mis kokuları yanında renkleriyle insanların yaşamına neşe ve huzur katmıştır. Çiçeklere bu denli güzellik katan renkleri bitki morfolojisi ışığında biraz incelemeye ne dersiniz? Göz alıcı renklere sahip çiçeklerde fosforlu görünüm ve parlaklık nasıl oluşuyor? Çiçeklerin rengarenk görünüşleri insana hoş duygular uyandırmak dışında bir işleve sahip midir?

Çiçeklerin Renkleri

Çiçeklerin dikkat çekici olmalarını sağlayan en göze çarpan özelliklerinden birisidir renkleri. Mis kokularının yanında insana huzur veren renklere sahiptir çiçekler. Çiçeklerdeki rengi; hücreleri içindeki renk pigmentleri sağlamaktadır. Bu pigmentler (renk maddeleri) hücre öz suyunda çözünmüş haldedir. Renkli kristaller şeklindedir ve çiçeğe rengini bu madde sağlamaktadır.

Bitki biliminin üstadı Prof. Dr. M. Cihat Toker, çiçek renklerinin oluşumu konusunda şunları aktarmaktadır; “Tabiatta en çok görülen mavi, kırmızı renkli petallerin hücrelerinde antosiyan renk maddesi vardır. Bu maddeyi de Papaver sp. (gelincik), Rosa sp. (kırmızı gül), Viola sp. (menekşe), Hyacynthus sp. (sümbül) ve diğer birçok bitki çiçeğinde görürüz. Klorofil pigmentinin bulunması çiçeğe yeşil rengi katar.” Toker, Bitki Morfolojisi, 2004, s. 94.

NEON IŞIKLI ÇİÇEKLER

Kimi çiçeklerde görülen turuncu ve sarı renkler ise hücrede kristal halinde bulunan karetonoidlerden kaynaklanmaktadır. Çiçeklere renk veren hücre yapısındaki renk pigmentleri ise şu şekilde isimlendirilmektedir:

Mavi – Kırmızı: Antosiyanin

Yeşil: Klorofilin

Turuncu ve sarı: Kaotenoid

TOZLAŞMA ZAMANI ÇAĞRI YAPAN RENKLER

Yukarıda sıralanan renk pigmentlerinden aynı anda bulunmasıyla gökkuşağı renklerine sahip çiçeklerin o muhteşem görünümleri oluşmaktadır.

 “Çiçeklerdeki beyaz renk, renk maddesi taşımayan hücrelerin güneş ışığını tamamen yansıtması ile oluşur. Histolojik yapı da renklenmeye çeşitlilik katar. Örneğin; Bazı bitkilerde dışta renk pigmentleri taşıyan epidermis ve altında renksiz bir sıra hücre tabakası vardır. Bu renksiz hücreler epidermisten geçerken renklenmiş ışığı geri yansıtarak ışığın titreşmesini sağlar ve çiçekte neon arabalarında görülen parlak fosforlu renkleri oluşturur.” Toker, Bitki Morfolojisi, 2004, s. 96.

Çiçeklerin renkleri yalnızca insana güzellik katması için yaratılmamıştır elbette, yüzeylerinde barındırdıkları bu gökkuşağı renkleri ve yansımalar; bahar döngüsünde tozlaşmaya yardımcı olan böcekleri çiçeklere davet etmektedir. Adeta çağrı yapmaktadır.

Çiçeklerin renkleri nasıl oluşuyor?
CicekFilosu

Güller tüm edebiyatçıları etkilediği gibi Türk şiirinin özel kalemi Ümit Yaşar Oğuzcan’ı da etkilemiştir. Türk şiirinin usta kalemlerinden Ümit Yaşar Oğuzcan’ın Özgür Yayınları’ndan çıkan ve 7 ciltten oluşan “Tüm Eserleri” serisindeki “Şiir Denizi – 2” adlı eseri bir gül şiiriyle başlamaktadır. Eser, Şair Oğuzcan’ın 1964 – 1970 Kaynayış ve 1970 – 1982 Duruluş şeklinde tanımladığı dönemde yazılmış şiirlerini kapsamaktadır Ümit Yaşar Oğuzcan’ın pek çok farklı ruh devinimlerini ve durulmalarını Şiir Denizi – 2 eserinde bulmak mümkündür.

AĞLAYAN GÜLLER

Şair kitabının açılışını bir gülle yapmıştır. Islak gül isimli şiirinin ilk mısraı ise şöyledir;

“Seninle paylaşmak uykularda en büyük günahları

Seninle uyanmak nice çılgın gecelerden sonra

Alır götürür beni kokun uzaklara, en uzaklara

Ağzın dudaklarımda ıslak bir güldür sabahları” (Ümit Yaşar Oğuzcan, Şiir Denizi – 2, s.11)

Yine aynı kitabın içerisinde adını çiçekten alan pek çok şiir bulunmaktadır. Mesela; Güllerin Ağladığı Saat, Yanan Gül, Işık Gülü, Güller Ağlar İçimde başlıklı şiirlerde şair hep gülü dillendirmiştir. Kıskançlık Çiçekleri isimli şiir de oldukça dikkat çekicidir. Şair şu mısralarla seslenmektedir:

“Ko öleyim bu sevdadan Toprağımda kıskanç çiçekler açsın Ruhum ardınsıra dolaşsın yine”(Ümit Yaşar Oğuzcan, Şiir Denizi, s.506)

ÜMİT YAŞAR OĞUZCAN’IN İNTİHAR EDEN OĞLUNA ŞİİRLERİ

Kitabın bütünündeki şiirlerde acı ve derinden bir hüzün vardır. Eser, Ümit Yaşar Oğuzcan’ın 1973 yılında henüz 24 yaşındayken intihar eden oğlu Vedat için yazdığı şiir ve ağıtları da barındırmaktadır. Galata Kulesi, Oğluma Ağıt, Oğlum Benim, Benim Oğlum, Vedat’ın Öyküsü başlıklı şiirler bir baba yüreğini apaçık ortaya koymaktadır. Vedat’ın Öyküsü başlıklı şiirde şair oğluna şu mısralarla seslenir: “Yine de kızmıyorum sana, kızamıyorum

Çirkin yaşamamak için

Güzel ölmek istedin

Anlıyorum.”(Ümit Yaşar Oğuzcan, Şiir Denizi – 2, s.461)

Ümit Yaşar Oğuzcan Kimdir?

Ümit Yaşar Oğuzcan 1926 yılında Tarsus’ta dünyaya gelir. Eskişehir İnkılap İlkokulu, Konya Askeri Ortaokulu’nu bitirir. İlk şiirleri 1942 yılında Eskişehir Kocatepe ve Sakarya gazetelerinde yayınlandı. 1946 yılında Eskişehir Ticaret Lisesi’nden mezun oldu. Uzun süre bankacılık yaptıktan sonra 1976 yılında kendi isteğiyle İş Bankası’ndan emekli oldu. Ümit Yaşar Oğuzcan’ın 1947-1983 yılları arasında yayınlanmış 37 şiir kitabı bulunmaktadır. Ayrıca şairin nesir türünde ise 4 kitabı bulunmaktadır. Antoloji, Derleme ve Biyografi alanında ise 13 eser vermiştir.

Ağlayan Güllerin Şairi: Ümit Yaşar Oğuzcan
CicekFilosu